Klimaatveerkrachtanalyse: 5 tips uit de praktijk

Blog

Klimaatrisico’s zijn geen abstracte scenario’s meer, zoals uiteengezet in onze eerste klimaatblog. Wereldwijd lijden bedrijven schade door klimaatverandering. Ook in Nederland. Verzekeraar Achmea boekte in het eerste halfjaar van 2026 een lagere operationele winst door de extreme hagel- en onweersschade van juni. En Nederlandse boeren kampen dit jaar met kleine oogsten vanwege droogte en sproeiverboden. Ook de energietransitie levert risico’s. Zo kunnen veel bedrijven niet uitbreiden vanwege netcongestie. Met een klimaatveerkrachtanalyse breng je de risico’s voor jouw organisatie in kaart. Voor je eigen organisatie, maar ook voor belanghebbenden van jouw bedrijf.

Voldoen aan informatiebehoefte van stakeholders en aan CSRD 
Omdat de risico’s groot zijn, willen stakeholders als aandeelhouders, banken, verzekeraars en klanten, weten wat de financiële risico’s zijn voor bedrijven die ze financieren, verzekeren of aan hen leveren. En ze willen weten wat die bedrijven doen om de risico’s van klimaatverandering te verkleinen. Een klimaatveerkrachtanalyse geeft invulling aan die informatiebehoefte. De klimaatveerkrachtanalyse is daarom een vereiste van de CSRD. Ook in de nieuwe versimpelde versie die deze zomer is gepubliceerd. 

Wat is een klimaatveerkrachtanalyse? 
Een klimaatveerkrachtanalyse van jouw organisatie geeft antwoord op de volgende vragen:

• Zijn er klimaatgevaren (zoals extreme neerslag) die substantiële impact (kunnen) hebben op de activa en bedrijfsactiviteiten van jouw organisatie?
• Zijn er risico’s en kansen van de energietransitie die substantiële impact (kunnen) hebben op de activa en bedrijfsactiviteiten van jouw organisatie?
• Wat is de veerkracht van de strategie en het businessmodel van jouw organisatie voor de vastgestelde klimaatrisico’s? Subvragen daarbij zijn: wat is het vermogen om de strategie en het businessmodel op korte, middellange en lange termijn aan te passen aan klimaatverandering? En: Hoe draagt het klimaattransitieplan van jouw organisatie bij aan de veerkracht? 

Klimaatveerkrachtanalyse: vijf tips 
Vanuit TOSCA ondersteunden we de afgelopen jaren vele organisaties bij de uitvoering van de klimaatveerkrachtanalyse. Op basis hiervan delen we graag vijf tips: 

1. Maak gebruik van klimaat-scenarioanalyses 
   Een klimaatveerkrachtanalyse start met het in kaart brengen van mogelijke klimaatgevaren. Hierbij kun je handig gebruik maken van bestaande scenarioanalyses. Het gebruiken van klimaatscenario’s is niet meer verplicht volgens de aangepaste ESRS van de CSRD maar wel erg nuttig. Voor Nederland kun je gebruik maken van de KNMI'23-klimaatscenario’s en de Klimaateffectatlas. De klimaatgevaren voor Nederland zijn zeespiegelstijging en een grotere kans op extreme neerslag, meer neerslag in de winter, hittegolven en langdurige droogte in de zomer. Ook veel andere Europese landen hebben vergelijkbare analyses ontwikkeld, die je kunt gebruiken indien je activiteiten hebt in deze landen. 
    

    

   Vier klimaatscenario's voor Nederland samengevat (bron: KNMI)

2. Maak gebruik van de handleiding van de TCFD 
   De TCFD (Task Force on Climate-related Financial Disclosures) publiceerde eerder een handleiding voor het uitvoeren van een klimaat-scenarioanalyse voor niet-financiële bedrijven (Guidance on Scenario Analysis for Non-Financial Companies). Hierin staan onder andere mogelijke risico’s en kansen van de energietransitie die je kunt toetsen binnen je bedrijf. Mogelijke risico’s zijn bijvoorbeeld toegenomen kosten voor grondstoffen en kosten voor technologische aanpassingen. In de praktijk zien we ook vaak kansen zoals nieuwe, extra dienstverlening. 
    
3. Interview interne experts met kennis van de hele waardeketen 
   Om de mogelijke klimaatgevaren te destilleren, is het goed om interne experts te interviewen die de hele waardeketen van je bedrijf representeren. Denk aan bijvoorbeeld inkoop, operatie, facilitair en sales. Tijdens het interview met sales is het goed om ook stil te staan bij de kansen van de energietransitie.  
    
4. Neem mensen mee 
   Neem tijdens de gesprekken met collega’s ruim de tijd om het doel uit te leggen en de verschillende tijdhorizonten. Veel medewerkers zijn niet gewend om ver vooruit in de toekomst te kijken. Met deze interviews werk je dus tegelijkertijd aan bewustwording van klimaatgevaren. 
    
5. Sluit aan bij de dubbele materialiteitsanalyse 
   De klimaatveerkrachtanalyse is waardevolle input voor de dubbele materialiteitsanalyse en kan ook herijkt worden op hetzelfde moment. Om de waarschijnlijkheid en omvang van de klimaatgevaren vast te stellen kun je dezelfde schaal gebruiken als bij de dubbele materialiteitsanalyse. Bijvoorbeeld een vijfpuntschaal voor de omvang om financiële risico's in te schatten.

Heb je behoefte aan ondersteuning bij jouw Klimaatveerkrachtanalyse? Neem dan contact op met Christien Pennings.